Limba și literatura maternă 2023

Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Numele:…………………………………………... Prezenta lucrare conține ______ pagini ........................................................................... Inițiala prenumelui tatălui: ……………........... Prenumele:……………………………............... ........................…………………....……………… EVALUAREA NAȚIONALĂ PENTRU Școala de proveniență: ………....................... ABSOLVENȚII CLASEI a VIII-a ........................................................................... Centrul de examen: ........................................ Anul școlar 2022 – 2023 Localitatea: ………………………………........... Județul: ……………………………………......... Limba și literatura croată maternă Nume şi prenume asistent Semnătura NUMELE ŞI PRENUMELE A COMISIA DE EVALUARE NOTA (CIFRE ŞI LITERE) SEMNĂTURA PROFESORULUI EVALUATOR I EVALUATOR II EVALUATOR III EVALUATOR IV NOTA FINALĂ NUMELE ŞI PRENUMELE B COMISIA DE EVALUARE NOTA (CIFRE ŞI LITERE) SEMNĂTURA PROFESORULUI EVALUATOR I EVALUATOR II EVALUATOR III EVALUATOR IV NOTA FINALĂ NUMELE ŞI PRENUMELE C COMISIA DE EVALUARE NOTA (CIFRE ŞI LITERE) SEMNĂTURA PROFESORULUI EVALUATOR I EVALUATOR II EVALUATOR III EVALUATOR IV NOTA FINALĂ Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 1  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație • Toate subiectele sunt obligatorii. • Se acordă zece puncte din oficiu. • Timpul de lucru efectiv este de două ore. Subiectul I 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Na otoku vladala strahovita, iscrpljujuća suša zbog koje pate i ljudi, i životinje. Sušu može ugasiti samo voda, kaže Nazorov otac, jedini glas razuma u moru beznađa. Nestrpljivost gomile raste, živci ljudi su stanjeni, prijeti katastrofa...Najzad, stiže brod s vodom... Doskora su dvije duge platnene cijevi ležale na putu što ide s obale uličicom pred našim stanom do bunara osamljene kuće na Glavi. Nalik na dvije mrtve zmijurine, čekale su na vodu što će kroz njih proteći. Seljani su sada bili mirni, gotovo tihi. Pomagali su mornarima, samo da se taj posao što hitrije obavi jer je sunce već zapadalo. A žurili su se i momci s lađe; govorili su da se za kanalom zbilja dižu oblaci, i da ne bi htjeli e ih oluja zateče u toj luci; u Mlini će veselije proboraviti noć. Nizovi žena i djece čučahu uz cijevi da vide kako će voda jurnuti kroz njih. Gore, kod bunara, bijahu samo stariji ljudi i dva mornara. – Pa kako će voda sad kroz ovo, i sve navišje? Gustirna je na visoku. – Ti još ne znaš ča je pumpa. Neki su već gledali s nepovjerenjem u one cijevi, kad se ču veselo klicanje. – Gre. Gre...Eto! I zbilja. Kao da je neki život ušao u one mrtve zmijurine. Uznemirile se i zadrhtale. Siva koža njihova donjeg kraja mijenja boju; postaje tamnija; širi se i napinje; znoji se kroz sijaset šupljinica; postaje sve mokra. – Voda! Voda! Čeljad ih dira. Glade ih. Stiskaju ih rukama, uživajući, što su cijevi onako nabrekle. Dlanovi im osjećaju svježinu vode; kao da čak čuju i bilo te vodene žile, što kuca po ritmu nekog srca dolje u lađi. – Teče! Čeljad kao da joj osjeća i vonj, pa im nozdrve dršću. Sva njihova, dugo trpljena i silom prigušena žeđa čezne i kriči u upaljenoj krvi. Pritiskuju dlanove na mokru cijev; mirišu ih i ližu. – Je! Voda! Ma baš voda! Ali na cijevima su mnoge rupice, iz kojih brizgaju na sve strane tanki trakovi. Neki štrcaju uvis, prave luk, vraćaju se dolje, prosipajući se u kapljice. Drugi udaraju odmah u zemlju; pište kao zmije, kopaju prugljice, ruju kanaliće, prave sitne lokve u rupicama. Kao da bi voda htjela napolje, i da one cijevi psikom progovaraju. (Voda, Vladimir Nazor) Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 2  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Napišite odgovor na svaki od slijedećih zahtjeva koji se odnose na gore navedeni književni tekst. Odgovor upišite na navedeno mjesto svakog zahtjeva. 1. Napiši što se dogodilo na otoku: 3 boda 2. Izaberi točan odgovor iz datih riječi: Na otoku iz gornje navedenog teksta vlada: a) studena i prevelika kiša b) strahovita i iscrpljuća suša c) suh i južno-istočni vijetar d) blistavo i crveno sunce 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 3. Izaberi točan odgovor iz datih riječi: Ljudi sa otoka pomagali su: a) mornarima b) momcima c) ljudima d) ženama 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 4. Tko je došao na otok i što je uradio? Odgovor napiši na prazne crte: 4 boda Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 3  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 5. U slijedećoj tablici označi X ispred točnih ili netočnih tvrdnja povezanih za gore navedeni tekst. 4 boda Tvrdnja Točna Netočna a. Na otoku vladala strahovita, iscrljujuća suša. b. Sušu može ugasiti samo vijetar. c. Seljani su bili uznemireni. d. Žene i djeca čučahu da vide kako će vode teći kroz cijevi. 6. Objasni značenje slijedećih frazema ”glas razuma” ”moru beznađa”. 6 bodova 7. Polazeći od slijedećih pitanja: Tko?, Što?, Gdje?, Kada?, Zašto? ukratko ispričaj ulomak. 7 bodova Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 4  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Subiectul al II-lea 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Bila je jednom djevojčica koja se bojala vode. Ime joj je bilo Jessica. Jednog ljetnog jutra Jessica se sa svojom sestrom i rođacima igrala pokraj bazena. U jednome trenutku djeca su se poredala uz bazen spremna skočiti zajedno držeći se za ruke. Jessicina majka gledala je s prozora da provjeri je li sve u redu s Jessicom. Očekivala je da će se Jessica povući iz reda, ali se našla u čudu kad je vidjela svoju kćer kako s ostalima korača naprijed. „Jedan, dva, tri, pljus!” Sva su djeca skočila u vodu, vriskala i smijala se. Od toga dana Jessica je zavoljela vodu. Upisala se u jedriličarski klub i odlučila sama oploviti svijet bez zaustavljanja. Brodicu je obojila svjetloružičasto i nadjenula joj ime Ružičasta dama iz zaljeva Ella. Natovarila je brodicu engleskom pitom, vrećom krumpira, limenkama graha, sto pedeset boca mlijeka i mnogo vode, pa je iz sidnejske luke krenula na plovidbu. Imala je tada samo šesnaest godina. Sama samcata, Jessica je plovila naprijed. 1. Antonim za riječ ”jutro” je: а. podne b. večer c. noć d. tama 2 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 2. Sinonim za riječ ”se bojala” je: а. radovala se b. plašila se c. skakala d. drhtala 2 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 3. Na prazne crte napiši pravilno riječ iz zagrade. 7 bodova Natovarila je _______________(brodica) engleskom _______________(pita) ________________(vreća) krompira, limenkama ___________________(grah) sto pedeset boca ___________________(mlijeka) i mnogo ___________________(voda), pa je iz sidnejske luke na ___________________(plovidba). 4. Pronađi kojoj vrsti zamjenica pripada riječ ”joj”: а. osobna zamjenica b. posvojna zamjenica c. neodređena zamjenica d. pokazna zamjenica 2 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 5  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 5. Odredi broj, osobu i rod slijedećih glagola: se bojala, imala je, su se poredala. 6 bodova 6. Odredi rod i broj slijedećih riječi: plovidbu, rođacima. 4 boda 7. Odredi padež slijedećih imenica: majka, vode, brodicu. 3 boda Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 6  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 8. Izvrši morfološku analizu glagola iz slijedeće rečenice: Ime joj je bilo Jessica. 4 boda Subiectul al III-lea 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Voda čini 70% našeg organizma, a tu je količinu potrebno obnoviti svakih pet do deset dana. Voda izgrađuje, regulira, prenosi, čisti i hrani svaki pojedini dio našeg tijela te je, uz kisik, jedan od najvažnijih elementa za održavanje života. Čovjek može bez hrane živjeti mjesec dana, ali bez vode samo otprilike sedam dana! Redovito kontrolirana voda iz vodovoda je zdrava i može se piti, ali vrlo često zbog tvrdoće vode preporučuje se uporaba filtera za pročišćavanje vode. Filteri pročišćavaju vodu od klora, teških metala, pesticida, herbicida, aluminija i drugih sastojaka. Mineralna voda je voda iz mineralnih izvora i jako je korisna. Ipak, prednost treba dati mineralnoj negaziranoj vodi, a gaziranu vodu piti u umjerenim količinama. Čistu vodu još možete dobiti: - iz prirodnih izvora pitke vode - iz svježe cijeđenih sokova - iz ekološki uzgojenog voća i povrća - pročišćavajući vodu uz pomoć filtera za vodu Polazeći od gornjeg teksta napiši sastav pod naslovom Voda dio čovjekovog života. Bodovanje za sastav dodjeli se tako: ● sadržaj sastava – 20 bodova (kompozicija – 6 bodova, respektiranje teme – 5 bodova, adekvatan stil – 5 bodova, upotrebljavanje podataka iz datog teksta – 4 boda); ● logičnost iznošenja ideja i originalnost misli – 4 boda (logičnost iznošenja ideja – 2 boda; originalnost misli – 2 boda); ● respektiranje norme pravilnog izražavanja – 6 bodova (respektiranje pravopisnih norma – 3 boda; respektiranje rečeničnih znakova – 2 boda; čitljivost – 1 bod). Napomena! Bodovanje za sastav dodjeli se samo ako sastav ima 150 riječi i govori o datoj temi. Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 7  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 8  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 9  Ministerul Educației Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Probă scrisă la limba și literatura croată maternă Model 10